Tropem andaluzyjskich smaków

Andaluzja pełna jest tropikalnych owoców dojrzewających w cudownym słońcu, pachnących drzew pomarańczy i limonki, kilometry gajów oliwnych i hektary winorośli. Dzięki południu kuchnia hiszpańska jest bogatsza o wiele potraw (głównie smażonych), których podstawą jest szeroki wachlarz ryb i owoców morza z Morza Śródziemnego i Atlantyku.
Przemierzyłam setki kilometrów śladami hiszpańskich smaków i swoimi doznaniami chcę się z Tobą podzielić mając nadzieję, że ułatwi to Tobie wędrówkę po Andaluzji.


limones_healthy_platetoronjas_healthy_plate

Najbardziej wysunięty na południe region Hiszpanii to istna mozaika kulinarna. Na kuchnię półwyspu iberyjskiego miało wpływ wiele różnych tradycji kulinarnych. Właściwie każdy region, ba!, nawet każde miasto może pochwalić się swoją specjalnością, np. Granada – „gazpacho blanco” (chłodnik na bazie migdałów i czosnku) , a także „piononos de Santa Fe” (pyszne ciasto na bazie mąki, jajek cukru i słodkiego syropu), Cordóba – salmorejo (chłodnik na bazie pomidorów) czy flamenquines (krokiety), a Málaga „espeto de sardinas” (pyszne świeże sardynki grillowanie na drewnianych patyczkach – oryginalnie bambusowych, ale ze względu na dużo wyższy koszt bambusa przyrządza się je na drewnie) i oczywiście fritura malagueña (różne rodzaje smażonych ryb i owoców morza).

Feeria zapachów

Lądując w andaluzyjskim regionie (szczególnie w Granadzie) od razu upajamy się zapachami szafranu, cynamonu, kolendry, kminu, migdałów i oczywiście cytrusów, świadczącymi o silnej interakcji z kuchnią arabską. condimentos_healthy_plate

Oprócz wpływów arabskich znajdziemy również francuskie i włoskie. Hiszpanie uwielbiają również tymianek, rozmaryn i czosnek, a także kochają ziemniaki i paprykę.

Ciepły klimat sprzyja uprawie warzyw i owoców takich jak cytrusy, daktyle, bakłażany, cukinie, pomidory i oczywiście osławionych oliwek a także winogron.

Jerez-la-viña_healthy_plateDzięki dostępowi do Morza Śródziemnego i Atlantyku w Andaluzji nie zabraknie ryb i owoców morza, a regiony górskie sprzyjają hodowli bydła i owiec.
Wspomniałam już o fritura malagueña, ale szybkie smażenie ryb na głębokim tłuszczu to specjalność całego regionu. Możesz tu spotkać szeroki wachlarz ryb i owoców morza wszelakich – między innymi wszelkiej maści małże, krewetki czy kalmary. pescados_healthy_plate
Andaluzja obfituje również w wieprzowinę i wołowinę. Z produkcji szynek najlepszej jakości wytwarzanych z czarnych świń iberyjskich słynie prowincja Huelva.
Mięso tych świń jest niezwykle cenione, dlatego też Hiszpania słynie również z podrobów (żadna część takiej świni nie może się przecież zmarnować), np. bardzo często spotykanym tapas jest świńskie ucho, czy policzek, lub ogon, np. ogon byka.
Hiszpania i Andaluzja to także sery, w tym młode sery z gór Sierra de Grazalema i Serranía de Ronda, w Andaluzji nazywane „poyoyo”. quesos_healthy_plate

Tapas

Skoro już mowa o tapas – z definicji to bezpłatne niewielkie przekąski podawane na ciepło lub zimno do napojów alkoholowych (wina, piwa, sherry). Tapas musi być wyraziste, słone lub pikantne. Powinno pobudzać pragnienie, aby zamawiać kolejne kieliszki lub cañę.
Niestety tradycja ta zanika i bezpłatne tapasy można znaleźć jedynie w Granadzie, w innych rejonach w większości należy za nie zapłacić.

W Granadzie przy zamówieniu małego piwa (caña) za około 1,6 euro, lub też kieliszka wina dostaniesz tapas (zazwyczaj do wyboru z paru pozycji). Dwa takie piwa (większość barów ma również piwa bezalkoholowe) i można się już porządnie najeść.

Najczęściej spotykane rodzaje tapas:

  • cicharrones – schabcicharrones_healthy_plate
  • jamón serrano – wędzona szynka serrano (z białych świń)
  • albóndigas – klopsy albóndigas_healthy_plate
  • pinchito moruno – szaszłyki jagnięce
  • croquetas – krokiety
  • chorizo – kiełbasa
  • morcilla – kaszanka
  • solomillo – polędwica
  • carillada – policzek świński
  • boquerones en vinagre – świeże sardele w occie
  • pescadito frito – smażone rybki
  • chipirones – małe kalmary,
  • gambas a la plancha – duże krewetki z rusztu gambas-blancas-de-huelva_healthy_plate
  • gambas blancas de Huelva (najwyższej jakości białe krewetki z Huelvy – miasto w południowej Hiszpanii)
  • pulpo – ośmiornica pulpo_healthy_plate
  • calamares – kalmary
  • mejillones – duże małże
  • almejas – małe małże
  • atún – tuńczyk
  • bacalao – dorsz
  • tortilla – omlet z ziemniakami
  • ensaladilla rusa – sałatka z ziemniaków
  • banderillas – szaszłyki z marynowanych ogórków, cebulki, papryki
  • patatas bravas – smażone ziemniaki w ostrym sosie
  • berenjenas con miel – bakłażany z miodem
  • montaditos, pringas – kanapki
  • champiñones a la plancha – grillowane pieczarki,
  • aceitunas – oliwkiaceitunas_healthy_plate
  • migas – smażona bułka tarta z warzywami i kawałkami mięsa
  • quesos – sery

 A co do picia?

Hiszpanie piją głównie piwo oraz wino. Coraz większą popularność (szczególnie wśród młodych) zyskuje tinto de verano (wino ze spritem lub lemoniadą, lodem i owocami). Jest to prostsza wersja znanej turystom sangrii, którą jak twierdzą Hiszpanie piją głównie właśnie guiri (czyli turyści).
Málaga słynie ze słodkiego wina, a cała Andaluzja powinna słynąć z jerez (wzmacniane wino), niestety wino to jest niedoceniane przez samych Hiszpanów. vino_healthy_plate

Pora obiadowa

Jadąc do Hiszpanii należy wziąć pod uwagę, że obiady jemy od godziny 14 do 16. Po tej godzinie bary często są zamknięte, aż do godziny 20. Ponadto te bary to najczęściej małe, rodzinne biznesy, więc trzeba sprawdzać czy w niedzielę lub poniedziałek nie są w ogóle zamknięte przez cały dzień. Zakładają że praca przez wiele godzin dziennie przez 6 dni w tygodniu jest wystarczającą ilością. Zostawiają rezerwę na czas spędzany wspólnie z rodziną, całodniowe wycieczki czy po prostu odpoczynek. Ten jeden dzień zarobku więcej (choćby to była niedzielna pełna turystów) nie jest wart czasu wolnego spędzonego z rodziną.

W niektórych barach, aby usiąść przy stoliku należy zamówić większą porcję jedzenia, zatem jeśli chcesz zamówić jedynie kieliszek wina i mały tapas usiądź przy barze, lub w innym stojącym miejscu, lub po prostu zapytaj kelnera o taką możliwość, oczywiście po hiszpańsku 🙂
W barach możesz zamówić tapas, 1/2 ración, albo ración. W zależności od baru porcje różnią się wielkością. Generalna zasada jest taka, że najmniejsze jest tapas (w formie lekkiej przegryzki, chyba, że jesteś w Granadzie to możesz zostać zaskoczonym objętością tapas), a największe ración (raczej dla dwóch osób). My w większości wybieraliśmy tapas, aby móc zwiedzić jak największą ilość barów.

Oczywiście od poniedziałku do piątku można zamówić zestaw obiadowy, El menú del día, co jest o wiele tańszą opcją niż zamawianie osobno trzech dań. W Andaluzji cena El menú del día waha się między 5,5, a nawet 12 euro w najbardziej turystycznych miejscach (najczęściej to ok. 8-10 euro).

Gdzie jedziemy w dalszą podróż?

To by było na tyle z ogólnego wstępu do cudownej Andaluzji, a już wkrótce zabiorę Cię w podróż po Hiszpanii, którą kocham najbardziej, do miejsc w których czas się zatrzymał, do miejsc w których ze ścian można wyczytać całą historię miasta, baru, oraz osobowość właściciela, w których czuć mieszankę zapachów rozpoznawanych tylko w Hiszpanii, gdzie stoi się i gaworzy z barmanem i zostawia na zewnątrz wszelkie problemy.

Pokażę Ci również modniejszą część Andaluzji, czyli tak zwane gastrobary – nowoczesna odsłona tapas baru, gdzie podaje się w bardziej wyrafinowany sposób całą Hiszpanię na talerzu – łącząc ze sobą wszystkie regiony powstają niesamowicie smaczne potrawy, a także kuchnię fusion.

Już niedługo zabieram Cię w podróż do Málagi!